Κίεβο, Ουκρανία
Σε τεντωμένο σκοινί ακροβατεί η Ουκρανία με τη «φωτιά» που καίει στα ανατολικά να εγείρει φόβους ρωσικής επέμβασης τύπου Κριμαίας εφόσον το Κίεβο προχωρήσει με την απειλή της στρατιωτικής επιχείρησης κατά των φιλορώσων αυτονομιστών -οι οποίοι απευθύνονται τώρα για «βοήθεια» στον Βλαντιμίρ Πούτιν.
Σε διπλωματικό επίπεδο έχει σημάνει εκ νέου συναγερμός με την Ευρωπαϊκή Ένωση να κατηγορεί τη Μόσχα για ανάμειξη στην Ουκρανία και να κινείται πιθανώς προς νέα Σύνοδο Κορυφής για την επέκταση των κυρώσεων, ενώ υπήρξε τηλεφωνική επικοινωνία Ομπάμα-Πούτιν για τις εξελίξεις.
Οι ένοπλοι καταληψίες κυβερνητικών κτιρίων αψήφησαν το τελεσίγραφοτου μεταβατικού προέδρου της Ουκρανίας Αλεξάντερ Τουρτσίνοφ να αποσυρθούν έως το πρωί της Δευτέρας ειδάλλως θα βρεθούν αντιμέτωποι με μαζική στρατιωτική επιχείρηση -η οποία τελικώς δεν εξαπολύθηκε, τουλάχιστον μέχρι στιγμής.
Οι αυτονομιστές στην πόλη Σλαβιάνσκ, η οποία αναμενόταν να αποτελέσει την εστία της επιχείρησης, παρέμειναν στις θέσεις τους και κάλεσαν τον ίδιο τον Βλαντιμίρ Πούτιν να τους προστατεύσει. «Ζητούμε από τον πρόεδρο Πούτιν να μας βοηθήσει. Ζητούμε από τη Ρωσία να μας προστατεύσει και να μην επιτρέψει γενοκτονία του πληθυσμού» δήλωσε αρχηγός των εξεγερμένων.
Την ίδια ώρα στην πόλη Χορλίβκα περίπου 100 φιλορώσοι επιτίθενταν και καταλάμβαναν την έδρα της τοπικής αστυνομίας. Συνολικά έχουν καταληφθεί κυβερνητικά κτίρια και υπηρεσίες ασφαλείας σε δέκα πόλεις της ανατολικής Ουκρανίας από ενόπλους με στολές χωρίς διακριτικά που κινούνται συντονισμένα στο πλαίσιο ρωσικού σχεδίου διαμελισμού της χώρας, όπως καταγγέλλει το Κίεβο.
Παρόλο που δήλωνε πως η επιχείρηση θα προχωρήσει, ο μεταβατικός πρόεδρος Αλεξάντερ Τουρτσίνοφ απέπεμψε τελικά τον επικεφαλής της επιχείρησης γεγονός που σηματοδοτεί πιθανώς παρασκηνιακές διαφωνίες για την αντίδραση του Κιέβου μπροστά στην εξαιρετικά επικίνδυνη κατάσταση που έχει διαμορφωθεί.
Παράλληλα ζήτησε την ανάπτυξη ειρηνευτικής δύναμης του ΟΗΕ στα ανατολικά, αναφέροντας σε τηλεφωνική του επικοινωνία με τον ΓΓ του ΟΗΕ Μπαν Γκι-μουν πως μία «αντιτρομοκρατική επιχείρηση» θα μπορούσε να διεξαχθεί με τη συνδρομή των ανδρών του ΟΗΕ (γεγονός όμως απίθανο δεδομένου του ρωσικού βέτο στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ).
Και σε ένα ριψοκίνδυνο βήμα στην προσπάθειά του να κάμψει τα αιτήματα των αυτονομιστών άφησε επίσης ανοιχτή την προοπτική ενός εθνικού δημοψηφίσματος για το μελλοντικό καθεστώς της Ουκρανίας, ενδεχομένως ανήμερα με τις προεδρικές εκλογές στις 25 Μαΐου, δηλώνοντας βέβαιος πως η έκβαση θα είναι υπέρ «μίας ενιαίας Ουκρανίας».
Δήλωσε συγκεκριμένα ότι το Κίεβο θα ήταν ανοιχτό στην προοπτική μίας ομοσπονδίας με τη χορήγηση ευρύτερων αρμοδιοτήτων στους ρωσόφωνους. Οι φιλορωσικές δυνάμεις απαιτούν τη διεξαγωγή τοπικών δημοψηφισμάτων, ωστόσο ο Τουρτσίνοφ μίλησε για εθνικό δημοψήφισμα -του οποίου η έκβαση θα ήταν αβέβαιη δεδομένου ότι οι κάτοικοι του Κιέβου και της δυτικής Ουκρανίας απορρίπτουν την ιδέα της ομοσπονδίας.
Ανταποκριτές διεθνών μέσων μεταδίδουν ότι οι πολίτες αναμένουν με αγωνία να δουν εάν ο Αλεξάντερ Τουρτσίνοφ θα υλοποιήσει την απειλή του να στείλει κατά των φιλορώσων το στρατό -ο οποίος δεν έχει αναμειχθεί στους τέσσερις μήνες που «μετρά» η αναταραχή στην Ουκρανία.
Οι προειδοποιήσεις εγείρουν φόβους για πιθανή ρωσική επέμβαση τύπου Κριμαίας, την οποία και τελικώς προσάρτησε η Μόσχα. Η Ρωσία έχει συγκεντρώσει 40.000 στρατιωτικούς στη μεθόριο και θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει μία στρατιωτική επιχείρηση του Κιέβου ως πρόσχημα για επίθεση.
Ήδη το Κρεμλίνο ανακοίνωσε πως ο Βλαντιμίρ Πούτιν λαμβάνει πολλές εκκλήσεις για βοήθεια από την ανατολική Ουκρανία και παρακολουθεί με μεγάλη ανησυχία την εξέλιξη της κατάστασης.
«Δυστυχώς λαμβάνουμε πολλά αιτήματα, τα οποία απευθύνονται προσωπικά στον Πούτιν, από τις περιοχές της ανατολικής Ουκρανίας, οι οποίες ζητούν να βοηθήσουμε, να επέμβουμε με τον έναν ή τον άλλον τρόπο» δήλωσε ο εκπρόσωπός του Ντμίτρι Πεσκόφ.
Η Μόσχα παγίως αρνείται ότι πράκτορές της υποδαυλίζουν την ένταση στην ανατολική Ουκρανία, και διά του πρεσβευτή της στον ΟΑΣΕ έρχεται να προειδοποιήσει πως η χρήση βίας εναντίον ρωσόφωνων μπορεί να οδηγήσει σε εμφύλιο πόλεμο.
Σε διπλωματικό επίπεδο, οι Ευρωπαίοι υπουργοί Εξωτερικών καταδίκασαν τη Δευτέρα από το Λουξεμβούργο τη ρωσική ανάμειξη στην ένταση στην ανατολική Ουκρανία, με τον επικεφαλής της βρετανικής διπλωματίας Ουίλιαμ Χέιγκ να τονίζει ότι η συντονισμένη δράση ένοπλων ομάδων καταληψιών σαφώς «είναι κάτι σχεδιασμένο από τη Ρωσία».
Η ΕΕ αναμένεται να απαντήσει με επέκταση των κυρώσεων διευρύνοντας τη λίστα με τους Ρώσους αξιωματούχους τα περιουσιακά στοιχεία των οποίων έχουν «παγώσει» στην Ευρώπη και απαγορεύεται η έκδοση βίζας. Δεν αναμένεται ωστόσο στην παρούσα φάση πιο σκληρή ενίσχυση του καθεστώτος των κυρώσεων.
Εάν κριθεί αναγκαίο από τις εξελίξεις θα πραγματοποιηθεί έκτακτη Σύνοδος Κορυφής της ΕΕ την προσεχή εβδομάδα για την έγκριση της επέκτασης των κυρώσεων, όπως δήλωσε ο Γάλλος υπουργός Εξωτερικών Λοράν Φαμπιούς μετά το πέρας του Συμβουλίου Γενικών Υποθέσεων στο Λουξεμβούργο.
Από αμερικανικής πλευράς, σύμβουλος του επικεφαλής διπλωματίας Τζον Κέρι δήλωσε πως οι ΗΠΑ εξετάζουν το ενδεχόμενο να προμηθεύσουν με οπλισμότην Ουκρανία. «Προφανώς το κοιτάμε σαν επιλογή [...] αλλά αυτή τη στιγμή δεν μπορώ να πω εάν θα το κάνουμε ή όχι» δήλωσε ο υψηλόβαθμος διπλωμάτης Τόμας Σάνον ερωτηθείς εάν οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να εξοπλίσουν τις ουκρανικές δυνάμεις.
Ο Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής Τζον Κέρι ηγείται των φωνών που ζητούν την παροχή οπλισμού στην ουκρανική κυβέρνηση, η οποία καταγγέλλει πως οι καταλήψεις κυβερνητικών κτιρίων εντάσσονται σε ρωσικό σχέδιο διαμελισμού της πρώην σοβιετικής δημοκρατίας.
Ο Λευκός Οίκος, ωστόσο, κατέστησε σαφές ότι οι ΗΠΑ δεν εξετάζουν την αποστολή θανατηφόρων εφοδίων στην Ουκρανία, ενώ επιβεβαίωσε ότι εντός του Σαββατοκύριακου βρισκόταν στο Κίεβο ο επικεφαλής της CIA Τζον Μπρέναν -υποβαθμίζοντας ταυτόχρονα τη σημασία της επίσκεψης.
Αργά το βράδυ της Δευτέρας υπήρξε τηλεφωνική επικοινωνία Ομπάμα-Πούτιν με πρωτοβουλία της ρωσικής πλευράς όπως ανακοίνωσε το Κρεμλίνο, το οποίο και ανέφερε πως «οι εκδηλώσεις διαμαρτυρίας στο Ντονέτσκ, το Λουγκάνσκ, το Χάρκοβο, το Σλαβιάνσκ και άλλες πόλεις της νοτιοανατολικής Ουκρανίας είναι αποτέλεσμα της απροθυμίας και της ανικανότητας της ηγεσίας στο Κίεβο να λάβει υπ' όψη της τα συμφέροντα του ρωσικού και ρωσόφωνου πληθυσμού».
Το Κρεμλίνο ανέφερε πως «ο Βλαντίμιρ Πούτιν κάλεσε τον Μπαράκ Ομπάμα να χρησιμοποιήσει στο μέγιστο τις δυνατότητες που διαθέτει η αμερικανική πλευρά, ώστε να μην επιτρέψει τη χρήση βίας και την αιματοχυσία». Επιβεβαιώθηκε επίσης ότι θα πραγματοποιηθεί κανονικά η τετραμερής διάσκεψη της 17ης Απριλίου στη Γενεύη.
Από πλευράς Λευκού Οίκου δεν υπήρξε άμεσα ανακοίνωση σχετικά με το τηλεφώνημα Ομπάμα-Πούτιν.
Υπό το βάρος των νέων εξελίξεων ο Αμερικανός πρόεδρος είχε τηλεφωνική επικοινωνία και με τον Γάλλο ομόλογό του Φρανσουά Ολάντ, ο οποίος και δήλωσε πως το Παρίσι είναι έτοιμο για «αποφασιστικές και κλιμακωτές κυρώσεις» κατά της Μόσχας.
Ευαγγελία Μπίφη
Σε διπλωματικό επίπεδο έχει σημάνει εκ νέου συναγερμός με την Ευρωπαϊκή Ένωση να κατηγορεί τη Μόσχα για ανάμειξη στην Ουκρανία και να κινείται πιθανώς προς νέα Σύνοδο Κορυφής για την επέκταση των κυρώσεων, ενώ υπήρξε τηλεφωνική επικοινωνία Ομπάμα-Πούτιν για τις εξελίξεις.
Οι ένοπλοι καταληψίες κυβερνητικών κτιρίων αψήφησαν το τελεσίγραφοτου μεταβατικού προέδρου της Ουκρανίας Αλεξάντερ Τουρτσίνοφ να αποσυρθούν έως το πρωί της Δευτέρας ειδάλλως θα βρεθούν αντιμέτωποι με μαζική στρατιωτική επιχείρηση -η οποία τελικώς δεν εξαπολύθηκε, τουλάχιστον μέχρι στιγμής.
Οι αυτονομιστές στην πόλη Σλαβιάνσκ, η οποία αναμενόταν να αποτελέσει την εστία της επιχείρησης, παρέμειναν στις θέσεις τους και κάλεσαν τον ίδιο τον Βλαντιμίρ Πούτιν να τους προστατεύσει. «Ζητούμε από τον πρόεδρο Πούτιν να μας βοηθήσει. Ζητούμε από τη Ρωσία να μας προστατεύσει και να μην επιτρέψει γενοκτονία του πληθυσμού» δήλωσε αρχηγός των εξεγερμένων.
Την ίδια ώρα στην πόλη Χορλίβκα περίπου 100 φιλορώσοι επιτίθενταν και καταλάμβαναν την έδρα της τοπικής αστυνομίας. Συνολικά έχουν καταληφθεί κυβερνητικά κτίρια και υπηρεσίες ασφαλείας σε δέκα πόλεις της ανατολικής Ουκρανίας από ενόπλους με στολές χωρίς διακριτικά που κινούνται συντονισμένα στο πλαίσιο ρωσικού σχεδίου διαμελισμού της χώρας, όπως καταγγέλλει το Κίεβο.
Παρόλο που δήλωνε πως η επιχείρηση θα προχωρήσει, ο μεταβατικός πρόεδρος Αλεξάντερ Τουρτσίνοφ απέπεμψε τελικά τον επικεφαλής της επιχείρησης γεγονός που σηματοδοτεί πιθανώς παρασκηνιακές διαφωνίες για την αντίδραση του Κιέβου μπροστά στην εξαιρετικά επικίνδυνη κατάσταση που έχει διαμορφωθεί.
Παράλληλα ζήτησε την ανάπτυξη ειρηνευτικής δύναμης του ΟΗΕ στα ανατολικά, αναφέροντας σε τηλεφωνική του επικοινωνία με τον ΓΓ του ΟΗΕ Μπαν Γκι-μουν πως μία «αντιτρομοκρατική επιχείρηση» θα μπορούσε να διεξαχθεί με τη συνδρομή των ανδρών του ΟΗΕ (γεγονός όμως απίθανο δεδομένου του ρωσικού βέτο στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ).
Και σε ένα ριψοκίνδυνο βήμα στην προσπάθειά του να κάμψει τα αιτήματα των αυτονομιστών άφησε επίσης ανοιχτή την προοπτική ενός εθνικού δημοψηφίσματος για το μελλοντικό καθεστώς της Ουκρανίας, ενδεχομένως ανήμερα με τις προεδρικές εκλογές στις 25 Μαΐου, δηλώνοντας βέβαιος πως η έκβαση θα είναι υπέρ «μίας ενιαίας Ουκρανίας».
Δήλωσε συγκεκριμένα ότι το Κίεβο θα ήταν ανοιχτό στην προοπτική μίας ομοσπονδίας με τη χορήγηση ευρύτερων αρμοδιοτήτων στους ρωσόφωνους. Οι φιλορωσικές δυνάμεις απαιτούν τη διεξαγωγή τοπικών δημοψηφισμάτων, ωστόσο ο Τουρτσίνοφ μίλησε για εθνικό δημοψήφισμα -του οποίου η έκβαση θα ήταν αβέβαιη δεδομένου ότι οι κάτοικοι του Κιέβου και της δυτικής Ουκρανίας απορρίπτουν την ιδέα της ομοσπονδίας.
Ανταποκριτές διεθνών μέσων μεταδίδουν ότι οι πολίτες αναμένουν με αγωνία να δουν εάν ο Αλεξάντερ Τουρτσίνοφ θα υλοποιήσει την απειλή του να στείλει κατά των φιλορώσων το στρατό -ο οποίος δεν έχει αναμειχθεί στους τέσσερις μήνες που «μετρά» η αναταραχή στην Ουκρανία.
Οι προειδοποιήσεις εγείρουν φόβους για πιθανή ρωσική επέμβαση τύπου Κριμαίας, την οποία και τελικώς προσάρτησε η Μόσχα. Η Ρωσία έχει συγκεντρώσει 40.000 στρατιωτικούς στη μεθόριο και θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει μία στρατιωτική επιχείρηση του Κιέβου ως πρόσχημα για επίθεση.
Ήδη το Κρεμλίνο ανακοίνωσε πως ο Βλαντιμίρ Πούτιν λαμβάνει πολλές εκκλήσεις για βοήθεια από την ανατολική Ουκρανία και παρακολουθεί με μεγάλη ανησυχία την εξέλιξη της κατάστασης.
«Δυστυχώς λαμβάνουμε πολλά αιτήματα, τα οποία απευθύνονται προσωπικά στον Πούτιν, από τις περιοχές της ανατολικής Ουκρανίας, οι οποίες ζητούν να βοηθήσουμε, να επέμβουμε με τον έναν ή τον άλλον τρόπο» δήλωσε ο εκπρόσωπός του Ντμίτρι Πεσκόφ.
Η Μόσχα παγίως αρνείται ότι πράκτορές της υποδαυλίζουν την ένταση στην ανατολική Ουκρανία, και διά του πρεσβευτή της στον ΟΑΣΕ έρχεται να προειδοποιήσει πως η χρήση βίας εναντίον ρωσόφωνων μπορεί να οδηγήσει σε εμφύλιο πόλεμο.
Σε διπλωματικό επίπεδο, οι Ευρωπαίοι υπουργοί Εξωτερικών καταδίκασαν τη Δευτέρα από το Λουξεμβούργο τη ρωσική ανάμειξη στην ένταση στην ανατολική Ουκρανία, με τον επικεφαλής της βρετανικής διπλωματίας Ουίλιαμ Χέιγκ να τονίζει ότι η συντονισμένη δράση ένοπλων ομάδων καταληψιών σαφώς «είναι κάτι σχεδιασμένο από τη Ρωσία».
Η ΕΕ αναμένεται να απαντήσει με επέκταση των κυρώσεων διευρύνοντας τη λίστα με τους Ρώσους αξιωματούχους τα περιουσιακά στοιχεία των οποίων έχουν «παγώσει» στην Ευρώπη και απαγορεύεται η έκδοση βίζας. Δεν αναμένεται ωστόσο στην παρούσα φάση πιο σκληρή ενίσχυση του καθεστώτος των κυρώσεων.
Εάν κριθεί αναγκαίο από τις εξελίξεις θα πραγματοποιηθεί έκτακτη Σύνοδος Κορυφής της ΕΕ την προσεχή εβδομάδα για την έγκριση της επέκτασης των κυρώσεων, όπως δήλωσε ο Γάλλος υπουργός Εξωτερικών Λοράν Φαμπιούς μετά το πέρας του Συμβουλίου Γενικών Υποθέσεων στο Λουξεμβούργο.
Από αμερικανικής πλευράς, σύμβουλος του επικεφαλής διπλωματίας Τζον Κέρι δήλωσε πως οι ΗΠΑ εξετάζουν το ενδεχόμενο να προμηθεύσουν με οπλισμότην Ουκρανία. «Προφανώς το κοιτάμε σαν επιλογή [...] αλλά αυτή τη στιγμή δεν μπορώ να πω εάν θα το κάνουμε ή όχι» δήλωσε ο υψηλόβαθμος διπλωμάτης Τόμας Σάνον ερωτηθείς εάν οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να εξοπλίσουν τις ουκρανικές δυνάμεις.
Ο Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής Τζον Κέρι ηγείται των φωνών που ζητούν την παροχή οπλισμού στην ουκρανική κυβέρνηση, η οποία καταγγέλλει πως οι καταλήψεις κυβερνητικών κτιρίων εντάσσονται σε ρωσικό σχέδιο διαμελισμού της πρώην σοβιετικής δημοκρατίας.
Ο Λευκός Οίκος, ωστόσο, κατέστησε σαφές ότι οι ΗΠΑ δεν εξετάζουν την αποστολή θανατηφόρων εφοδίων στην Ουκρανία, ενώ επιβεβαίωσε ότι εντός του Σαββατοκύριακου βρισκόταν στο Κίεβο ο επικεφαλής της CIA Τζον Μπρέναν -υποβαθμίζοντας ταυτόχρονα τη σημασία της επίσκεψης.
Αργά το βράδυ της Δευτέρας υπήρξε τηλεφωνική επικοινωνία Ομπάμα-Πούτιν με πρωτοβουλία της ρωσικής πλευράς όπως ανακοίνωσε το Κρεμλίνο, το οποίο και ανέφερε πως «οι εκδηλώσεις διαμαρτυρίας στο Ντονέτσκ, το Λουγκάνσκ, το Χάρκοβο, το Σλαβιάνσκ και άλλες πόλεις της νοτιοανατολικής Ουκρανίας είναι αποτέλεσμα της απροθυμίας και της ανικανότητας της ηγεσίας στο Κίεβο να λάβει υπ' όψη της τα συμφέροντα του ρωσικού και ρωσόφωνου πληθυσμού».
Το Κρεμλίνο ανέφερε πως «ο Βλαντίμιρ Πούτιν κάλεσε τον Μπαράκ Ομπάμα να χρησιμοποιήσει στο μέγιστο τις δυνατότητες που διαθέτει η αμερικανική πλευρά, ώστε να μην επιτρέψει τη χρήση βίας και την αιματοχυσία». Επιβεβαιώθηκε επίσης ότι θα πραγματοποιηθεί κανονικά η τετραμερής διάσκεψη της 17ης Απριλίου στη Γενεύη.
Από πλευράς Λευκού Οίκου δεν υπήρξε άμεσα ανακοίνωση σχετικά με το τηλεφώνημα Ομπάμα-Πούτιν.
Υπό το βάρος των νέων εξελίξεων ο Αμερικανός πρόεδρος είχε τηλεφωνική επικοινωνία και με τον Γάλλο ομόλογό του Φρανσουά Ολάντ, ο οποίος και δήλωσε πως το Παρίσι είναι έτοιμο για «αποφασιστικές και κλιμακωτές κυρώσεις» κατά της Μόσχας.
Ευαγγελία Μπίφη
Newsroom ΔΟΛ
Read more...
